Wet arbeidsmarkt in balans (WAB): wijzigingen in het arbeidsrecht

27 mei 2019

Wet arbeidsmarkt in balans (WAB)

Dat vernieuwing niet altijd een verbetering betekent heeft de Wet Werk en Zekerheid (Wwz) laten zien. Ondanks dat de titel van de wet impliceert dat er meer zekerheid zou moeten ontstaan, is in de korte tijd dat deze wet bestaat gebleken dat hij alleen maar meer onzekerheid bood voor werkgevers en daardoor ook voor werknemers. Want de kloof tussen vaste en flexibele dienstbetrekkingen is eerder groter dan kleiner geworden. Het kabinet heeft daarom plannen gelanceerd voor weer een nieuwe wet, de Wet arbeidsmarkt in balans (WAB). Deze nieuwe wet zou de disbalans van de Wwz moeten repareren en dus moeten zorgen dat er meer vaste dienstbetrekkingen worden aangegaan.

Wet arbeidsmarkt in balans in hoofdlijnen

De WAB bevat diverse met elkaar samenhangende maatregelen om werkgevers te stimuleren meer werknemers in vaste dienst te nemen. Omdat gebleken is dat werkgevers vooral kijken naar de kosten en risico’s bij het aannemen van personeel, richten de aangekondigde maatregelen zich juist op deze twee facetten. Onderstaand volgt een korte samenvatting van de belangrijkste maatregelen.

Regels omtrent ontslag

Cumulatiegrond

Voor de Wwz bestond er de mogelijkheid om bij de kantonrechter een verzoek te doen om de arbeidsovereenkomst te ontbinden op grond van een optelsom van omstandigheden, de zogenaamde cumulatiegrond. Bij de invoering van de Wwz moest aan één van de acht ontslaggronden volledig voldaan worden. In de praktijk is gebleken dat dit vaak niet lukte waardoor vele ontslagverzoeken zijn afgewezen. De WAB voert een nieuwe negende ontslaggrond in, waarbij de mogelijkheid geboden wordt om omstandigheden te combineren. De cumulatiegrond wordt dus weer heringevoerd. Hier staat tegenover dat de werknemer recht krijgt op een halve transitievergoeding bovenop de reguliere transitievergoeding.

Transitievergoeding

De transitievergoeding zal vanaf de eerste werkdag verschuldigd zijn onder de WAB. Nu moet de werknemer langer dan 24 maanden in dienst zijn voordat hij recht op transitievergoeding krijgt.

Ook zal de transitievergoeding voor werknemers met een dienstverband van meer dan 10 jaar niet meer verhoogd worden. Vanaf genoemde datum zal de transitievergoeding voor elke werknemer 1/3 bruto maandsalaris per gewerkt dienstjaar bedragen.

Verder kan de verschuldigde transitievergoeding bij een ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid door het UWV aan de werkgever gecompenseerd worden.

Regels omtrent flexibele arbeid

Ketenbepaling

Onder de WAB zal in de geldende ketenbepaling voor tijdelijke contracten de maximumtermijn van twee jaar verlengd worden tot drie jaar. Dit was ook het geval vóór de invoering van de Wwz.

Oproepovereenkomsten

De positie van de oproepkrachten zou moeten verbeteren door de aangekondigde maatregelen. Zo moet de werkgever de werknemer minstens vier dagen van tevoren schriftelijk of elektronisch oproepen, anders hoeft de werknemer geen gehoor te geven aan de oproep. Ook een afzegging moet schriftelijk of elektronisch gebeuren. En als de afzegging door werkgever plaatsvindt binnen vier dagen voor aanvang van de werkzaamheden, dan heeft de werknemer recht op uitbetaling van de uren waarvoor deze oorspronkelijk was opgeroepen.

De werkgever moet als de arbeidsovereenkomst 12 maanden heeft geduurd de werknemer binnen een maand schriftelijk of elektronisch een aanbod doen voor een arbeidsomvang met vaste uren waarbij de aangeboden gemiddelde arbeidsduur ten minste gelijk is aan de gemiddelde gewerkte arbeidsduur per maand in de voorgaande 12 maanden (de referteperiode).

Regels rond sociale zekerheid

Om het aangaan van vaste contracten te stimuleren zal de WW-premie op vaste contracten lager worden dan de premie voor tijdelijke contracten. Nu is de hoogte van de WW-premie nog afhankelijk van de sector waarin het bedrijf actief is.

De WAB ligt nog ter goedkeuring bij de Eerste Kamer, maar de beoogde datum van inwerkintreding is 1 januari 2020. 

Heeft u vragen op het gebied van onze dienstverlening of anderszins? Indien u ons contactformulier invult, nemen wij zo spoedig mogelijk contact met u op.