Renteaftrekbeperking (earningstripping) in Nederland en Duitsland

10 maart 2020

Per 1 januari 2019 geldt in Nederland een nieuwe algemene renteaftrekbeperking in de vennootschapsbelasting. Volgens deze regeling, deze noemen we ook wel earningstrippingmaatregel, mogen bedrijven hun rentelasten alleen nog maar aftrekken tot een bedrag van 30% van de (gecorrigeerde) winst, of tot een rentesaldo van € 1 miljoen. Als uw onderneming met veel vreemd vermogen wordt gefinancierd, is deze nieuwe renteaftrekbeperking mogelijk van toepassing. In de praktijk is dit vaak het geval indien er investeringen worden gepleegd, fusies of overnames plaatsvinden of wanneer er vastgoedprojecten spelen.

Duitsland kent al sinds 2008 een vergelijkbare regeling, genaamd ‘Zinsschranke’. De regelingen lijken sterk op elkaar, maar hebben niet altijd dezelfde uitwerking. Dit artikel behandelt beide maatregelen in hoofdlijnen. De basis vormt de Europese richtlijnen (ATAD 1 / Anti Tax Avoidance Directive 1). Dit artikel gaat specifiek in op de belangrijkste verschillen, die leidend kunnen zijn bij het maken van uw financieringskeuzes in Nederland en Duitsland.

Renteaftrekbeperking Nederland: hoe werkt het?

De Nederlandse algemene renteaftrekbeperking zorgt ervoor dat Nederlandse bedrijven hun rentelasten in een bepaald jaar niet meer onbeperkt kunnen aftrekken van de winst. Dit geldt overigens alleen voor rentelasten die de rentebaten overstijgen, oftewel voor het saldo aan renten. De maatregel lijkt relatief eenvoudig. Het is een simpele berekening die bepaalt hoeveel rente daadwerkelijk in aftrek kan worden gebracht. Toch zijn er in de praktijk allerlei vragen over de toepassing van de regel. Wanneer is er bijvoorbeeld sprake van rentelasten en rentebaten? Hoe werkt de samenloop met andere renteaftrekbeperkingen? Dit moet per geval worden beoordeeld.

Renteaftrekbeperking Nederland: twee drempels

Er gelden twee drempels: 30% van de gecorrigeerde winst, of een rentesaldo van € 1 miljoen (de zogenoemde MKB-drempel). Is dus 30% van de gecorrigeerde winst minder dan € 1 miljoen, dan mag het bedrijf een rentesaldo tot € 1 miljoen in aftrek brengen. Om de gecorrigeerde winst te berekenen moet er een correctie op de winst van de onderneming worden gemaakt. Afschrijvingen, rentebaten en rentelasten worden bijvoorbeeld niet meegenomen. Belangrijk is dat een niet-aftrekbaar saldo aan renten onbeperkt mag worden doorgeschoven naar volgende jaren. Hiervoor moet er in het volgende jaar wel voldoende aftrekruimte bestaan (zie de twee drempels). Verdere uitzonderingen of versoepelingen zijn niet opgenomen.

Renteaftrekbeperking Duitsland: een hogere drempel?

De Duitse Zinsschranke bestaat al sinds 2008. De maatregel werkt in de basis hetzelfde als de Nederlandse earningstrippingmaatregel. Een rentesaldo is aftrekbaar tot een bedrag van 30% van de EBITDA (Earnings Before Interest, Taxes, Depreciation and Ammortization), of tot een rentesaldo van € 3 miljoen. Daarmee is de Duitse MKB-drempel beduidend hoger dan de Nederlandse. Noemenswaardig is dat de Zinsschranke van toepassing is op Duitse vennootschappen, personenvennootschappen, als ook op privépersonen. De regeling geldt dus niet alleen voor de Körperschaftsteuer en Gewerbesteuer, maar ook voor de Einkommensteuer. Ook in Duitsland kan een niet-aftrekbaar rentesaldo worden doorgeschoven naar volgende jaren. Daarnaast kent Duitsland een mogelijkheid om niet gebruikte renteaftrekruimte (30% van de EBITDA) door te schuiven naar volgende jaren. Ook bestaan er uitzonderingen voor alleenstaande vennootschappen en kent men een groepsescape.

Verschillen renteaftrekbeperking tussen Duitsland en Nederland

Het grootste verschil met de Nederlandse earningstrippingmaatregel is echter de werking van de MKB-drempel. De Duitse drempel heeft namelijk een alles-of-niets karakter. Indien een Duitse GmbH een rentesaldo heeft van € 2.999.999, dan is het volledige saldo aftrekbaar omdat de drempel van € 3 miljoen niet wordt overschreden. Heeft een Duitse GmbH een rentesaldo van € 3 miljoen, dan is dit saldo nog maar aftrekbaar tot aan 30% van de EBITDA.

Voorbeeld: Stel dat de EBITDA € 2 mln. en het rentesaldo € 3 mln. bedragen. 30% van € 2 mln. is € 600.000. Dat betekent dat € 1 teveel rente leidt tot € 2.399.999 minder aftrek (€ 2.999.999 – € 600.000). In Nederland kan dit buitenproportionele effect niet optreden, aangezien de drempel van € 1 miljoen altijd aftrekbaar blijft, ongeacht hoe hoog de winst is.

Grondwettelijke twijfels in Duitsland

De Duitse Zinsschranke ligt al sinds haar invoering onder vuur. Zo erg zelfs, dat er grondwettelijke twijfels bestaan aan de regeling. Op dit moment loopt er een procedure bij het Duitse constitutionele hof vanwege een mogelijke strijdigheid met het gelijkheidsbeginsel. Deze procedure zou ertoe kunnen leiden dat de Zinsschranke gewijzigd of zelfs afgeschaft moet worden.

Tips voor uw financiële management

De Nederlandse earningstrippingmaatregel lijkt dus in sommige gevallen veel gunstiger te zijn. Dit zou kunnen betekenen dat leningen binnen uw concern beter door een Nederlandse B.V. kunnen worden aangegaan. Aan de andere kant kent de Duitse Zinsschranke weer meer uitzonderingsbepalingen, waardoor deze regeling mogelijk niet van toepassing is op de Duitse GmbH of AG binnen uw concern. Het is verstandig om grondig te laten beoordelen welke vennootschap binnen uw groep het beste leningen kan aantrekken en ook in welke omvang.

Indien u verantwoordelijk bent voor het maken van financieringsbeslissingen binnen een Duits-Nederlands concern, heeft u mogelijk vragen over de Nederlandse of Duitse earningstrippingmaatregel. Wij ondersteunen u graag bij het maken van de juiste keuzes.

NeD Tax ondersteunt ondernemers en degenen die hen professioneel ondersteunen. Indien u ons contactformulier invult, nemen wij zo spoedig mogelijk contact met u op.